Hoạt động thực hành trải nghiệm và ôn tập cuối năm

Tấm thiệp và phòng học của em

Hoạt động thực hành trải nghiệm: làm tấm thiệp từ tờ bìa A4 bằng các hình phẳng và kiểm tra phòng học đạt mức chuẩn về ánh sáng bằng chỉ số $A = \frac{S_2}{S_1} \cdot 100$.

Hoạt động 1. Tấm thiệp của em

Mục tiêu: dùng các kiến thức về hình phẳng để giải quyết một số tình huống trong cuộc sống như mĩ thuật, thủ công và xác định phòng học đạt mức chuẩn về ánh sáng. Hoạt động làm ở lớp học hoặc ở nhà.

Chuẩn bị:

Một tờ bìa A4 ( $21 cm \times 29, 7 cm$ ), màu tuỳ ý.
Giấy màu các loại.
Kéo, hồ dán hoặc băng dính hai mặt.
Thước thẳng, bút chì, compa, bút màu hoặc sáp màu.

Hình vuông cạnh 20 cm cắt từ tờ bìa A4, gấp đôi thành hai hình chữ nhật.

Bước 1. Vẽ rồi cắt một hình vuông có cạnh $20$ cm từ tờ bìa A4.
Bước 2. Gấp đôi hình vuông thành hai hình chữ nhật chồng khít lên nhau.
Bước 3. Vẽ và cắt các hình từ giấy màu (bảng dưới).
Bước 4. Dán các hình vừa cắt vào mặt trước của tờ bìa gấp đôi theo mẫu.
Bước 5. Viết chữ "Chúc mừng" lên mặt trước.
Bước 6. Ghi nội dung chúc mừng phù hợp vào mặt trong của thiệp.

Hình cắt từ giấy màu	Số lượng
Hình chữ nhật $1 cm \times 4 cm$	2
Hình chữ nhật $1 cm \times 3 cm$	2
Hình chữ nhật $1 cm \times 2 cm$	2
Tam giác đều cạnh $1, 5$ cm	9

Ví dụ. Tính kích thước, chu vi và diện tích mặt trước của tấm thiệp sau khi gấp đôi hình vuông cạnh

20

cm.

Gấp đôi hình vuông được hình chữ nhật $20 cm \times 10 cm$ .
Chu vi: $2 \cdot (20 + 10) = 60$ cm.
Diện tích: $20 \cdot 10 = 200 cm^{2}$ .

Kết quả: Tấm thiệp

20 cm \times 10 cm

, chu vi

60

cm, diện tích

200 cm^{2}

Mẹo: Nếp gấp đôi hình vuông chính là một trục đối xứng của hình vuông (hình vuông có

4

trục đối xứng).

Hoạt động 2. Kiểm tra phòng học đạt mức chuẩn về ánh sáng

Chuẩn bị: thước dây, giấy, bút, máy tính cầm tay. Hoạt động thực hiện ở lớp, chia thành các nhóm, mỗi nhóm từ $6$ đến $8$ học sinh.

Đo và tính diện tích nền của phòng học ( $S_{1}$ ).
Đo và tính tổng diện tích các cửa, gồm cửa ra vào và cửa sổ ( $S_{2}$ ).
Áp dụng công thức tính chỉ số mức ánh sáng của phòng học (công thức dưới đây).
So sánh chỉ số $A$ với $20$ để kết luận.

A = \frac{S_2}{S_1} \cdot 100

Chỉ số mức ánh sáng của phòng học

Ghi nhớ: Nếu

A < 20

thì phòng học không đủ ánh sáng (không đạt mức chuẩn). Nếu

A \geq 20

thì phòng học đủ ánh sáng. Một gian phòng đạt mức chuẩn về ánh sáng nếu diện tích các cửa không nhỏ hơn

20%

diện tích nền nhà.

Ví dụ. Phòng học dài

8

m, rộng

6

m, có

1

cửa ra vào

1, 2 m \times 2, 2 m

và

4

cửa sổ, mỗi cửa

1, 5 m \times 1, 2 m

. Phòng có đạt mức chuẩn về ánh sáng không?

$S_{1} = 8 \cdot 6 = 48 m^{2}$ .
$S_{2} = 1, 2 \cdot 2, 2 + 4 \cdot (1, 5 \cdot 1, 2) = 2, 64 + 7, 2 = 9, 84 m^{2}$ .
$A = \frac{9 , 84}{48} \cdot 100 = 20, 5 \geq 20$ .

Kết quả:

A = 20, 5 \geq 20

nên phòng đủ ánh sáng

Mở rộng

Gấp đôi tờ giấy, cắt một nửa hình rồi mở ra là được cả hình có trục đối xứng. Nhiều nghệ nhân làm hoa giấy, lồng đèn theo cách này.

Khi lát gạch, thợ thường mua dư vài phần trăm vì phải cắt gạch ở mép phòng. Phòng $8 m \times 6 m$ lát gạch vuông cạnh $40$ cm cần $48 : 0, 16 = 300$ viên; mua dư khoảng $5%$ là thêm $15$ viên.