Chương I. Mở đầu về Khoa học tự nhiên

Bài 2. An toàn trong phòng thực hành

Phòng thực hành có quy định và kí hiệu cảnh báo riêng để phòng tránh rủi ro và tai nạn khi làm thí nghiệm.

Một số kí hiệu cảnh báo trong phòng thực hành

Khi làm thí nghiệm, ta tiếp xúc với nguồn điện, nguồn nhiệt, hoá chất, chất dễ cháy nổ, dụng cụ sắc nhọn, động vật... nên phải biết các kí hiệu cảnh báo và quy định an toàn.

Kí hiệu cảnh báoÝ nghĩa
Chất dễ cháyDễ bắt lửa, cần tránh xa lửa và tia lửa điện
Chất độcGây hại nếu hít, nuốt hoặc dính vào da
Nguồn điện nguy hiểm (nguy hiểm về điện)Có nguy cơ bị điện giật
Dụng cụ sắc nhọnDễ gây đứt, xước tay
Thuỷ tinh dễ vỡDễ vỡ, có thể gây thương tích
Nhiệt độ caoDễ gây bỏng
Chất ăn mònCó thể làm hỏng da, mắt, đồ vật
Chất độc sinh họcCó thể gây bệnh

Một số quy định an toàn trong phòng thực hành

  • Mặc trang phục gọn gàng, nữ buộc tóc cao, đeo găng tay, khẩu trang, kính bảo vệ mắt và thiết bị bảo vệ khác (nếu cần thiết).
  • Chỉ tiến hành thí nghiệm khi có người hướng dẫn.
  • Không ăn uống, đùa nghịch trong phòng thí nghiệm; không nếm hoặc ngửi hoá chất.
  • Nhận biết các vật liệu nguy hiểm trước khi làm thí nghiệm (vật sắc nhọn, chất dễ cháy nổ, chất độc, nguồn điện nguy hiểm...).
  • Làm xong: thu gom chất thải để đúng nơi quy định, lau dọn sạch chỗ làm việc, sắp xếp dụng cụ gọn gàng, rửa sạch tay bằng xà phòng.
Chú ý: Khi thấy mối nguy hiểm (sự cố bất thường, làm nứt, vỡ dụng cụ thuỷ tinh, đổ tràn hoá chất ra bàn...), hãy báo ngay cho thầy cô, không tự xử lí.
Mẹo: Đọc kĩ nhãn ghi trên mỗi lọ hoá chất, cẩn thận với hoá chất có tính ăn mòn. Không dùng tay kiểm tra mức độ nóng của vật khi đang đun.

Mở rộng

Một số cách xử lí khi gặp sự cố (hãy luôn báo thầy cô trước):

  • Miệng ống nghiệm khi đun không hướng vào người.
  • Tắt đèn cồn bằng nắp đậy, không thổi.
  • Bị bỏng nhẹ: xả vùng bị bỏng dưới vòi nước mát rồi báo thầy cô.
  • Hoá chất dính vào da hoặc mắt: rửa ngay bằng nhiều nước sạch và báo thầy cô.

Ở các nhà máy hoá chất, công nhân phải học và thực hành an toàn lao động trước khi vào làm. Mỗi bình hoá chất công nghiệp đều dán nhãn kí hiệu cảnh báo giống như ở phòng thực hành.

Số điện thoại cứu hoả ở Việt Nam là 114, cấp cứu y tế là 115. Hãy nhớ hai số này.